Extra aandacht voor een verantwoorde eiwittransitie bij patiënten

Goede Zorg Proef Je werkt al jaren aan gezonde én duurzame voeding in de zorg. Ziekenhuizen en zorginstellingen zetten in op een verschuiving van dierlijke naar meer plantaardige eiwitten op het menu, in lijn met de Green Deal Duurzame Zorg 3.0 en de Richtlijnen Goede Voeding. Tegelijkertijd leven er veel vragen: hoe doe je dit op een verantwoorde manier voor kwetsbare patiënten, en wat is effectieve communicatie om patiënten te informeren. Daarom zijn we blij met de versterking van de samenwerking met de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen. Samen vergroten we dit jaar de kennis en kunde over duurzame voeding, om zowel de bewuste als onbewuste voedingskeuzen van de patiënt positief te beïnvloeden in ziekenhuizen en revalidatiecentra.

Bewuste en onbewuste keuzes beïnvloeden eetgedrag
Eetgedrag wordt bepaald door bewuste én onbewuste keuzes. Zeker het thema eiwittransitie vraagt om een gerichte aandacht in de zorgpraktijk. Hoe bewegen we richting meer plantaardige eiwitten, welke kennis en vaardigheden hebben voedingsassistenten nodig, wat werkt aan directe communicatie én hoe borgen we de medische haalbaarheid voor patiënten? Door samenwerking met de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ) in het project “(On)Bewust Beter met Voeding” kunnen we de zorg hier meer bij ondersteunen.

Medische haalbaarheid centraal
In de Green Deal Duurzame Zorg 3.0 is de ambitie dat voor medewerkers en bezoekers in 2030 het voedingspatroon verschuift naar 40% dierlijk en 60% plantaardige eiwitten en voor patiënten conform medische haalbaarheid. Hoe kunnen we een verschuiving maken, zonder in te leveren op volwaardige eiwitinname, smaak en beleving van eten en drinken? Patiënten hebben vaak een kleinere eetlust, terwijl mensen die ziek of herstellende zijn juist een hogere eiwitbehoefte hebben. Bovendien hebben plantaardige eiwitten vaker een beperkt aminozuurprofiel.

Met een tiental experts op gebied van spierverlies en -opbouw, diëtetiek, medische behandeling en voedingswetenschap wordt een kennissynthese uitgevoerd over eiwitbehoeften, en -inname,  en de mogelijkheden van meer plantaardige eiwitten en volwaardige voeding voor patiënten. Op basis daarvan geven we aanbevelingen over wat er medisch verantwoord mogelijk is op het gebied van de eiwittransitie bij patiënten. De kennis zetten we om naar praktische handvatten voor de zorg: wat kan, waar moet je op letten en bij welke patiëntgroepen is extra aandacht nodig?

Betere voedingskeuzes stimuleren
Gezonde en duurzame opties aanbieden betekent niet automatisch dat mensen daar ook voor kiezen. Vanuit ons Goede Zorg Proef Je netwerk halen we op wat goed werkt en wat niet, en wat ziekenhuizen en revalidatiecentra nodig hebben om richting 60% plantaardige eiwitten te bewegen. Daarbij betrekken we diëtisten, koks, voedingsassistenten, facilitair medewerkers, duurzaamheid coördinatoren, communicatieadviseurs en artsen.

Verschillende zorgorganisaties doen praktijkonderzoek naar recepturen van patiëntmaaltijden met minimaal 60% plantaardige eiwitten. Er wordt gekeken naar een compleet aminozuurprofiel, het combineren van verschillende eiwitbronnen, waardering van de maaltijd en hoeveel patiënten daadwerkelijk opeten. We vertalen vervolgens kennis en praktijkervaring naar toepasbare materialen, zoals scholing voor voedingsassistenten, communicatiematerialen en praktische tools zoals een receptenboekje met eiwitrijke en meer plantaardige opties of informatie voor wachtkamerschermen.

Zo zorgen we samen voor een meer duurzaam en verantwoord voedingsaanbod in de zorg!